İspanya: Diktatör Franco'nun varislerinin elindeki yazlık saray alınıyor

İspanya'nın kuzey-batısında bir mahkeme, ülkeyi 1975 yılında ölene kadar 40 yıla yakın süre diktatörlükle yöneten Francisco Franco'nun varisleri tarafından kullanılan bir yazlık sarayın devlete ait olduğuna ve iade edilmesi gerektiğine karar verdi.

AVRUPA 04.09.2020, 08:17 Mehmet Taisi Guzel
15
İspanya: Diktatör Franco'nun varislerinin elindeki yazlık saray alınıyor

Yargıç, Pazo de Meirás adıyla bilinen sarayın, Franco'ya, o zamanki sıfatıyla 'devlet başkanı' olarak verildiğine, şahsına ait bir mülk olmadığına hükmetti.

1939'dan 1975'e kadar İspanya'yı yöneten General Franco'nun varisleri, mal varlığını korumak için defalarca mahkemeye gitmişlerdi.

Aile geçen yıl da Franco'nun kemiklerinin, Madrid yakınlarında Düşenler Vadisi adıyla bilinen ve aşırı sağ için bir mabede dönüşen anıt mezarda kalması için, Sosyalistlerin liderliğindeki hükümete karşı giriştikleri hukuk mücadelesini kaybetmişti.

Yargı bunca yıl sonra neden harekete geçti?

2018 yılında, ölmüş diktatörün torunlarının, yazlık sarayı 8 milyon euroya satışa çıkardığı haberleri büyük tepkiye yok açtı.

Sarayın bulunduğu Galiçya'nın A Coruña bölgesi yetkilileri hemen mahkemeye başvurdu.

1893 ile 1907 yılları arasında inşa edilen binanın ilk sahipleri İspanyol yazar Emilia Pardo Bazán'ın ailesiydi.

2019 yılında İspanya hükümeti, mülkü 1941 yılında General Franco ve karısı üzerine geçiren resmi satış sözleşmesinin sahte olduğunu söyleyerek, sarayın meşru sahibinin devlet olduğu şikayetiyle mahkemeye başvurdu.

Yerel yöneticiler, hükümete destek verdi ama Franco'nun altı torunu 1941'deki satışın yasal olduğunda ısrar ederek direndi.

Torunlarından Francis Franco, hükümeti, ölmüş diktatörün mezarıyla ilgili anlaşmazlıkta geri adım atmayan aileyi cezalandırmaya çalışmakla suçladı. Aile ayrıca binanın tamiratı ve yenilenmesi için yaptıkları masrafları gösteren belgeleri de mahkemeye sundu.

Franco'nun cenazesi kırk yıla yakın süre sonra geçen yıl gömüldüğü anıt mezardan mahkeme kararıyla çıkarılmıştı

Franco'nun cenazesi kırk yıla yakın süre sonra geçen yıl gömüldüğü anıt mezardan mahkeme kararıyla çıkarılmıştı

Mahkemenin kararı neye dayanıyor?

Yargıç Marta Canales, 2018'de yerel yönetimin talebiyle, tarih ve hukuk alanında uzman bilirkişiler tarafından hazırlanan raporun bulgularını kabul etti.

Bu raporda 1941 yılındaki satış sözleşmesinin, gerçek bir sözleşme olmadığı, dolayısıyla da sahte olduğu sonucuna varılmıştı.

Satış sözleşmesini geçersiz sayan yargıç, bu durumda sarayın, 1938 yılında, o zaman kullandığı adıyla Francisco Franco Bahamonde'ye şahsen, kendi adına değil, fakat "Ordular başkomutanı ve devlet başkanı sıfatıyla" hediye edildiğine ve bu şekilde el değiştirdiğine hükmetti.

Galiçya doğumlu bir asker olan Franco'nun İspanya siyasetine bıraktığı izler, ölümünün üzerinden 45 yıl geçmiş olsa da hala derinden hissediliyor.

1975 yılında Franco'nun ölümü ardından ülkede parlamenter demokrasiye geçişi destekleyen Kral Juan Carlos, 2014 yılında bir yolsuzluk skandalı yüzünden tahttan feragat etmişti.

Geçen ay da hakkında hem ülkesinde hem İsviçre'de yolsuzluk soruşturmaları yürütülen eski kralın ülkeyi terkettiği açıklanmıştı.

Mahkeme kararı ne anlama geliyor?

James Badcock, BBC Madrid Muhabiri

Kararın gerekçesini yargıcın kullandığı "Franco hiçbir şey satın almadı" cümlesi en yalın biçimde özetliyor ve diktatörün ailesinin, yazlık sarayın 80 yıldır özel mülk olduğu tezini reddediyor.

Bu sarayı 1938 yılında, bölgenin ileri gelenleri -kimileri de katılmaya mecbur bırakılarak- içsavaş döneminde sağcı-milliyetçi cephenin lideri, ve kısa süre sonra da ülkenin tartışmasız diktatörü haline gelen Franco'ya bağışlamışlardı.

Fakat tapu sicili kayıtlarına sarayı kişisel mülk olarak geçiren 1941 tarihli satış sözleşmesinin "uydurma" olduğunun mahkeme tarafından tescili, hukuken, bu sözleşmeden doğduğu ileri sürülen, torunlarının miras talepleri de dahil bütün sonuçların da geçersiz ve temelsiz olduğu anlamına geliyor.

Bütün bu yasal detaylar bir yana, mahkemenin kararı, İspanya'nın Franco'nun 1975'deki ölümünden sonra yaşadığı, diktatörlüğün birçok unsuruna dokunulmayan kendine özgü demokrasiye geçiş sürecine geri dönülüp revizyona gidilmesi gibi bir anlam taşıyor.

Franco'nun tabutunun, gösterişli anıt mozolesinden çıkarılarak başka bir yere defnedilmesinin üzerinden bir yıl geçmeden, İspanya hükümetinin yazlık sarayın mülkiyeti mücadelesini kazanmış olması bu bakımdan bir dönüm noktası kabul edilebilir.

Franco'nun varisleri de adil yargı ilkesinden kaynaklanan demokratik haklarını kullanarak karara bir üst mahkemede itiraz edebilirler.

Yorumlar (0)
12°
hafif yağmur
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 19 41
2. Fenerbahçe 19 39
3. Galatasaray 19 36
4. Gaziantep FK 19 34
5. Trabzonspor 20 33
6. Alanyaspor 19 31
7. Hatayspor 19 31
8. Karagümrük 19 27
9. Malatyaspor 19 27
10. Göztepe 19 25
11. Antalyaspor 19 25
12. Rizespor 20 25
13. Sivasspor 19 24
14. Başakşehir 20 24
15. Konyaspor 19 22
16. Kasımpaşa 19 22
17. Kayserispor 19 19
18. Gençlerbirliği 20 19
19. Ankaragücü 19 18
20. Erzurumspor 20 17
21. Denizlispor 19 14
Takımlar O P
1. Giresunspor 17 35
2. İstanbulspor 17 34
3. Samsunspor 17 33
4. Altay 17 32
5. Adana Demirspor 18 31
6. Bursaspor 18 30
7. Tuzlaspor 17 30
8. Ankara Keçiörengücü 17 28
9. Altınordu 17 28
10. Bandırmaspor 18 27
11. Adanaspor 17 21
12. Ümraniye 18 20
13. Boluspor 17 19
14. Menemen Belediyespor 17 16
15. Balıkesirspor 17 16
16. Akhisar Bld.Spor 17 13
17. Ankaraspor 18 10
18. Eskişehirspor 18 4
Takımlar O P
1. M. United 19 40
2. Man City 18 38
3. Leicester City 19 38
4. Liverpool 19 34
5. Tottenham 18 33
6. Everton 17 32
7. West Ham 19 32
8. Aston Villa 17 29
9. Chelsea 19 29
10. Southampton 18 29
11. Arsenal 19 27
12. Leeds United 18 23
13. Crystal Palace 19 23
14. Wolverhampton 19 22
15. Burnley 18 19
16. Newcastle 19 19
17. Brighton 19 17
18. Fulham 18 12
19. West Bromwich 19 11
20. Sheffield United 19 5
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 17 44
2. Real Madrid 19 40
3. Sevilla 19 36
4. Barcelona 18 34
5. Villarreal 20 34
6. Real Sociedad 20 31
7. Granada 19 28
8. Real Betis 20 27
9. Cádiz 20 24
10. Levante 19 23
11. Getafe 18 23
12. Celta de Vigo 19 23
13. Athletic Bilbao 18 21
14. Valencia 19 20
15. Real Valladolid 20 20
16. Eibar 19 19
17. Deportivo Alaves 20 18
18. Elche 17 17
19. Osasuna 19 16
20. Huesca 20 13
Günün Karikatürü Tümü
Namaz Vakti 24 Ocak 2021
İmsak 06:46
Güneş 08:15
Öğle 13:21
İkindi 15:54
Akşam 18:18
Yatsı 19:41