Narsistler kariyer basamaklarını neden hızlı tırmanır?

Narsist CEO'ların yarattığı tehlikeler konusunda epey yazı yazılmıştır. Bu kişiler şirketlerde bireyci bir kültürün yayılmasına, işbirliğinin ve bütünlüğün bozulmasına neden olurlar. Şirketin uzun vadede dayanıklılığını olumsuz etkileyecek hızlı ve riskli kararlarıyla bilinir bu insanlar. Bir de idari yolsuzluklar, vergi kaçırma girişimleri vb. ile…

EĞİTİM 29.09.2021, 13:13 Tugs Enkh
27
Narsistler kariyer basamaklarını neden hızlı tırmanır?

Yönetim bilimi alanında araştırma yapanlar, 2001'de enerji şirketi Enron'un çöküşünü örnek gösterip, narsistliğin şirketleri yıkıma götürebileceğini bile söyler.

Peki, narsist liderlerle ilgili bu kadar kaygı verici sorunlar dile getirilirken nasıl oluyor da aşırı özgüvenli ve kendisini merkeze alan bu insanlar lider pozisyonlara gelebiliyor? Narsistlerin hırsları ve güç zehirlenmesinin terfilerinde bir rolü var mı? Yoksa narsist liderler ortalama bir işyeri açısından çok da yaygın görülen bir sorun değil mi?

İtalyan araştırmacıların yayımladığı yeni bir araştırma, bu sorulara cevap aradığı gibi, şirketlerin çalışanlarını seçme ve ödüllendirme yöntemleri konusunda da ilginç veriler sunuyor.

'Yıldızlar' nasıl doğuyor?

Narsist kişiliklerin diğer insanlardan daha hızlı ilerleyeceğini düşünmek için yeterince neden var. Tevazu sahibi olmayan bu kişiler kendilerini iyi "pazarlayabilir", çok saygı hak etmediklerinde bile katkılarının görülmesini sağlayabilirler. 2017'de yapılan bir araştırma, narsistlerin kendi performanslarıyla ilgili abartılı algılarının, gerçek başarılarının objektif ölçütleriyle eşdeğer olmadığını göstermişti.

Kendileri hakkında abartılı düşünceleriyle narsistler ayrıca geleceğe yönelik daha yüksek hedefler koyabilir ve bununla patronlarını ya da işe alım için mülakat yapan kişileri etkileyebilir.

Ancak bunların hiçbiri kaçınılmaz değildir. Narsist kişiliklerin sürekli dikkat çekmek için açlık göstermesinin, etraflarındaki insanları yabancılaştırdığı da söylenebilir. Adil bir dünyada, temelsiz kibir bir süre sonra ortaya çıkar ve daha alçakgönüllü insanların samimi çabası yerini bulur. (Tıpkı Ezop masallarında sebatkar kaplumbağa ile kendini beğenmiş tembel tavşanın yarışının sonu gibi).

Bugüne değin bu iki senaryodan hangisinin daha gerçek olduğu bilinmiyordu. İtalya'daki Bozen-Bolzano Özgür Üniversitesi'nde Doçent Paola Rovelli ile Milano Politeknik Üniversitesi'nde doktora öğrencisi Camilla Curnis bunu araştırmaya karar verdi. Bunun için İtalya'daki üst düzey yöneticilerle anketler yaptılar.

Rovelli ve Curnis, "CEO narsistliği konusuna ilgi göstermeye başladığımızda, bu alandaki araştırmaların daha çok bu özelliğin şirketler üzerindeki etkileri üzerine odaklanmış olduğunu gördük" diyor.

işyerinde toplantı

KAYNAK,GETTY IMAGES

Narsistleri tespit etmek

Araştırmaları esas olarak 200 İtalyan CEO ile daha önce yapılmış bir ankete dayanıyordu. Yöneticiler ankette ayrıntılı sorulara cevap vermişti. Rovelli ve Curnis de bunun devamı olacak şekilde CEO'lara Narsist Kişilik Envanteri adıyla bir test uygulamış ve 40 çift ifadeden birini seçmelerini istemişti.

Envanterde şu tür ifadeler vardı:

1:a) İnsanları etkileme konusunda doğal yeteneğim var b) İnsanları etkilemede iyi değilim

2:a) İnsanlar bana iltifat ettiğinde bazen utanırım b) İyi olduğumu biliyorum çünkü herkes bana öyle olduğumu söylüyor

3:a) Dünyayı yönetme düşüncesi beni ürkütüyor b) Dünyayı ben yönetseydim çok daha iyi bir yer olurdu

4:a) Hak ettiğim saygıyı görmede ısrarlıyım b) Genellikle hak ettiğim saygıyı görüyorum

Seçeneklerden biri daima diğerine göre kendine önem vermeyi öne çıkaran bir ifade içeriyordu. Ankete katılan kişinin kaç kez narsist seçeneği tercih ettiğine bakılarak, bu özelliğin gerçek hayatta ne tür davranışlara yol açtığını tahmin etmeyi sağlayacak bir NPI skoru veriliyordu.

Rovelli ve Curnis bu skorları kişilerin özgeçmişlerindeki bilgilerle karşılaştırdı. Bu bilgiler onların eğitimleri, mesleki tecrübeleri, işyerlerindeki pozisyon ve terfileriyle ilgili detaylar içeriyordu.

Genel olarak, narsistlik özelliği yüksek kişilerin, benzer vasıflara sahip diğer adaylara kıyasla CEO pozisyonuna yüzde 29 daha hızlı geçiş yaptıklarını tespit ettiler. Ne yazık ki, çok çalışkan ama alçakgönüllü kişiler karşısında, narsislerin sürekli kendilerini öne çıkarma girişimleri uzun vadede işe yaramış görünüyordu.

Ancak narsistliğin kariyer üzerindeki etkisi kişinin cinsiyetine göre değişebiliyor. Gizli veya açık cinsiyetçilik nedeniyle işe alım yapan kişiler genellikle erkeklerde hırsa daha esnek bakıyor. Rovelli ve Curnis, kadınların narsistlik skorunun daha düşük olma eğilimi taşıdığını, ancak genel olarak kadın CEO sayısının azlığının kendi anketlerine de yansıması nedeniyle bu konuda kesin yargıya varamadıklarını belirtiyor.

Rovelli ve Curnis, elde ettikleri sonuçların "endişe verici" olduğunu, işyerleri açısından ciddi konulara işaret ettiğini, şirketler açısından yol açtıkları sorunlar bilinse de narsistlerin yeğlendiğini söylüyor.

Narsistlerin kariyer basamaklarında hızlı yükselişi, onlardan beklenen sorumlulukları yerine getirmeleri için gerekli tecrübeden yoksun kalmalarına yol açabilir. Bu da onların hızlı ve dürüst olmayan bir şekilde karar almalarının etkilerini daha da ağırlaştırabilir.

Ne tür önlemler alınabilir?

Neyse ki narsist kişiliklerin işyerindeki etkisini sınırlayabilecek bazı pratik önlemler alınabilir.

Öncelikle daha akıllıca bir işe alım süreci işetilmeli, sorunlu eğilimlere sahip kişilerin işyerine zarar verecek pozisyonuna getirilmeden önce bu özellikleri tespit edilmeli. Referansların ve özgeçmiş kontrollerinin yapılması önemli bir adım olarak sayılıyor.

"İş, Kişilik ve Sosyal Medya'nın Karanlık Yüzü" adlı kitabın yazarı psikolog ve yazar Ian MacRae, üst düzey mevkiler için başvuru yapan kişi alımlı ve sevimli bulunduğunda bu kontrollerin bazen yapılmadığı konusunda uyarıyor.

MacRae'nin ikinci tavsiyesi ise işe alıma karar verecek panelin çeşitli mevkilerden insanlar içermesi ve adayın işyerindeki farklı statüdeki insanlara yaklaşımının izlenmesi. MacRae, narsistlerin üst düzey kişilerle ilişkilerde çok iyi olduğunu, ama düşük seviyede gördükleri insanlara daha farklı davrandığını söylüyor. "Panelde farklı mevkilerden insanların olmaması halinde bu özelliği tespit edemezsiniz" diyor.

MacRae, etik davranışın ödüllendirilmesi yoluyla narsist eğilimlerin engellenebileceğine inanıyor:

"Eğer sistem sosyal davranışı ödüllendiriyor ve kabadayılık, dedikodu gibi antisosyal davranışa müsamaha göstermiyorsa, narsistler de kariyer basamaklarını tırmanmak için etkili olduğunu düşündükleri stratejileri kullanacaktır."

İşyerinde narsist davranışla mücadele her zaman kolay olmaz. Bu davranışları tespit edip onlara karşı izlenebilecek bazı yollardan söz edilebilir. Örneğin, narsistler, otoritelerine doğrudan meydan okunmasından hoşlanmaz. Onların eylemlerini sorgulamak veya yeni bir strateji önermek gerektiğinde, onların egosuna hitap edecek şekilde yapılabilir. Önerilen planın nasıl onlara da yarayacağı açıkça ifade edilirse bu planı onaylama ihtimalleri artar.

Ayrıca yönetimdeki diğer kişilerin becerilerinizi görmelerini sağlarsanız, narsist yöneticilerin sizin başarılarınız üzerinden puan toplamasını da engelleyebilirsiniz. Narsistlerle karşı karşıyayken normal alçakgönüllü tavrınızdan biraz taviz vermek gerekebilir.

Başkalarının narsistliği ile uğraşmak iş hayatının tatsız gereklerinden biri olabilir. Ama bu davranışların ve yarattıkları risklerin farkında olunursa, onların böbürlenmelerinin haksız yere ödüllendirilmesi engellenebilir.

Yorumlar (0)
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 37 81
2. Fenerbahçe 37 70
3. Konyaspor 37 67
4. Başakşehir 37 62
5. Alanyaspor 37 61
6. Antalyaspor 38 59
7. Beşiktaş 37 58
8. Karagümrük 37 57
9. Adana Demirspor 37 52
10. Galatasaray 38 52
11. Sivasspor 37 51
12. Kasımpaşa 37 50
13. Hatayspor 37 50
14. Kayserispor 37 47
15. Giresunspor 37 45
16. Gaziantep FK 38 44
17. Rizespor 38 37
18. Altay 37 34
19. Göztepe 37 28
20. Ö.K Yeni Malatya 37 20
Takımlar O P
1. Ankaragücü 35 67
2. Ümraniye 35 67
3. Bandırmaspor 36 62
4. İstanbulspor 36 60
5. Erzurumspor 36 58
6. Eyüpspor 36 57
7. Samsunspor 36 51
8. Boluspor 36 50
9. Manisa Futbol Kulübü 36 49
10. Tuzlaspor 36 49
11. Denizlispor 36 49
12. Keçiörengücü 35 48
13. Gençlerbirliği 35 48
14. Altınordu 36 45
15. Adanaspor 35 45
16. Bursaspor 35 41
17. Kocaelispor 35 41
18. Menemen Belediyespor 35 38
19. Balıkesirspor 36 12
Takımlar O P
1. M.City 37 90
2. Liverpool 37 89
3. Chelsea 37 71
4. Tottenham 37 68
5. Arsenal 37 66
6. M. United 37 58
7. West Ham United 37 56
8. Wolverhampton Wanderers 37 51
9. Leicester City 37 49
10. Brighton 37 48
11. Brentford 37 46
12. Newcastle 37 46
13. Crystal Palace 37 45
14. Aston Villa 37 45
15. Southampton 37 40
16. Everton 37 39
17. Burnley 37 35
18. Leeds United 37 35
19. Watford 37 23
20. Norwich City 37 22
Takımlar O P
1. Real Madrid 37 85
2. Barcelona 37 73
3. Atletico Madrid 37 68
4. Sevilla 37 67
5. Real Betis 37 64
6. Real Sociedad 37 62
7. Villarreal 37 56
8. Athletic Bilbao 37 55
9. Osasuna 37 47
10. Celta Vigo 37 46
11. Valencia 37 45
12. Rayo Vallecano 37 42
13. Espanyol 37 41
14. Elche 37 39
15. Getafe 37 39
16. Granada 37 37
17. Mallorca 37 36
18. Cadiz 37 36
19. Levante 37 32
20. Deportivo Alaves 37 31
Günün Karikatürü Tümü
Namaz Vakti 20 Mayıs 2022
İmsak
Güneş
Öğle
İkindi
Akşam
Yatsı