Üstün yetenekli çocuklar nasıl yetiştirilmeli?

Psikometri profesörü Julian Stanley, 1968 yılında, ABD'deki Johns Hopkins Üniversitesi'nde bilgisayar mühendisliği dersleri alan 12 yaşındaki bir çocuğa rastlamıştı. 

EĞİTİM 13.10.2018, 17:56 Tugs Enkh
204
Üstün yetenekli çocuklar nasıl yetiştirilmeli?

Psikometri profesörü Julian Stanley, 1968 yılında, ABD'deki Johns Hopkins Üniversitesi'nde bilgisayar mühendisliği dersleri alan 12 yaşındaki bir çocuğa rastlamıştı. 

Joseph Bates adlı çocuk çok zekiydi ancak sıkılıyordu. Kendi yaşıtlarından çok daha hızlı öğrenen bir öğrenciydi. 

Stanley'in bu dahi çocuktan aldığı ilham, onu 45 yıl sürecek olan bir çalışmaya sürükledi. 

Profesör Stanley, Baltimore eyaletindeki Johns Hopkins Üniversitesi'nin Yetenekli Gençler Merkezi'nde "Matematiksel olarak erken gelişen gençler" (SMPY) adlı bir araştırma programı başlattı. 

Zeka testlerinde en yüksek puanları alan yüzde 1'lik gruptan 5 bin üstün yetenekli çocukla çalıştı. Facebook'un kurucusu Mark Zuckerberg ve Lady Gaga'nın da aralarında olduğu üstün yetenekli çocukların gelişimini izlemeye aldı.

Bu çalışma sayesinde de bu çocuklarla ilgili birçok şaşırtıcı bilgiye ulaştı. 

Google'ın kurucusu Sergey Brin, Lady Gaga ve Facebook'un kurucusu Mark Zuckerberg de çalışmada incelenen 5 bin çocuk arasındaydı.

Peki Joseph Bates'e ne oldu? Açıkçası oldukça başarılı bir yetişkin oldu. 

Okumaya devam etti, doktorasını yaptı, üniversitede ders verdi ve şu an yapay zeka alanında öncü bilim insanlarından biri.

Joseph Bates uzun yıllar süren araştırmanın kendi gelişimine çok katkısı olduğunu söylüyor.

Kabul gören inanışa göre, yeteri kadar çalışıp odaklanırsak, herhangi bir konuda uzmanlaşabiliriz. Ancak Profesör Stanley'nin çalışması "pratik yapmak mükemmelleştirir" inanışına karşı çıkıyor. 

Kısaltması SMPY olan çalışma, erken bilişsel yeteneklerin (problem çözme ve doğru karar verme gibi) başarıda, pratik yapmak ya da çocuğun sosyo-ekonomik düzeyinden bile daha çok etkili olduğunu savunuyor. 

Bu nedenle zeki çocukların yeteneklerinin erken yaşlardan itibaren geliştirilmesi gerekiyor. 

Ancak eğitimcilere göre çocukları "dahi olmaya zorlamak" birçok sosyal ve duygusal sorunu da beraberinde getirebilir. 

Peki zeki çocukların yeteneklerini geliştirirken mutlu olmalarını da sağlamanın yolları yok mu? İşte bazı ipuçları:

1) Çocuğunuzun farklı deneyimler yaşamasını sağlayın 

Yüksek zekalı çocuklar motivasyonlarını korumak için genellikle yeniliğe ihtiyaç duyarlar. 

Yeni hayat tecrübeleri edinmelerini sağlamak çocukların zorluklarla başa çıkabilmesi için gerekli olan bireysel güvenini geliştirir. 

Child playing chess

2) Yetenek ve ilgilerini besleyin 

İster yeni bir spor dalı, bir müzik enstrümanı ya da tiyatro kursu olsun, çocuklarınıza erken yaşlarda yeteneklerini keşfetme fırsatı vermek, onlara zorlukları yenme gücü gibi önemli beceriler kazandırır. 

Ama onları "olmadıkları bir şey olmaya zorlamayın". 

Girl answering a question

3) Çocuğunuzun entelektüel ve duygusal ihtiyaçlarına cevap verin

Öğrenmenin merkezinde merak yatar. 

Çocuklar özellikle okula başlamadan önce çok fazla soru sorar. Sorularıyla bazen sabrınızı zorlasalar da, cevap vermeniz gelişimleri için çok önemlidir. 

Ne kadar çok "neden", "nasıl" diye sorarlarsa, okulda da o kadar başarılı olacaklardır. 

Girl sitting in front of black board

4) Çabalarını övün, hünerlerini değil 

Sonuçları değil, öğrenme sürecini överek, çocukların "gelişim odaklı" bir düşünce yapısı geliştirmelerine yardım edin. 

Çocuklar olaylara verecekleri tepkileri ebeveynlerinden öğrenir. 

Yani ister yeni bir dil öğrenmek, ister bisiklete binmek olsun, öğrenme isteği, özendirilmesi gereken olumlu bir beceridir. 

Child sitting in front of a computer

5) Başarısızlık korkulacak bir şey değildir 

Hatalara, öğrenme yolundaki tuğlalar gözüyle bakılmalıdır. 

Hatalardan ders alabilmek, gelişim yolunda bir fırsat olarak görülmelidir. Çünkü çocuklar bu sayede bir sonraki sorunla nasıl daha iyi baş edebileceklerini öğrenebilirler. 

Child doing a school project

6) Etiketlerden sakının

Etiketler sadece çocuğunuzu diğer çocuklardan ayrı tutmaya yarar. 

Bu da onun zorbalığa maruz kalma ihtimalini artırır ve sizi hayal kırıklığına uğratmamak için üzerinde çok büyük bir baskı oluşturur. 

Girl holding books

7) Çocuğunuzun ihtiyaçlarını karşılamak için öğretmenleri ile birlikte çalışın 

Zeki öğrenciler genellikle daha zorlayıcı ders materyallerine, daha fazla desteğe ya da kendi hızlarında öğrenme özgürlüğüne ihtiyaç duyar. 

Onların bu gibi ihtiyaçlarını karşılamak için mevcut eğitim sisteminin biraz dışına çıkmak gerekebilir. 

Child writing on blackboard

8) Çocuklarınızın yeteneklerini test ettirin 

Çocukları farklı testlere sokmak disleksi, dikkat eksikliği, hiperaktivite ya da sosyal ve duygusal durumlarını tespit etmenize yardımcı olur. 

línea

Peki çocuğunuzun üstün yetenekli olup olmadığını nasıl anlarsınız? 

Yüksek IQ topluluğu Mensa'ya göre bazı işaretler: 

  • Çok iyi bir hafıza 
  • Erken yaşta okumak
  • Dünyada olup bitene karşı farkındalık 
  • Sürekli soru sormak 
  • Gelişmiş bir espri anlayışı 
  • Müzik yeteneği 
  • Kontrolün elinde olmasını sevmek
  • Oyunlara yeni kurallar koymak

Yorumlar (0)
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 37 81
2. Fenerbahçe 37 70
3. Konyaspor 37 67
4. Başakşehir 37 62
5. Alanyaspor 37 61
6. Beşiktaş 37 58
7. Antalyaspor 37 58
8. Karagümrük 37 57
9. Adana Demirspor 37 52
10. Sivasspor 37 51
11. Galatasaray 37 51
12. Kasımpaşa 37 50
13. Hatayspor 37 50
14. Kayserispor 37 47
15. Giresunspor 37 45
16. Gaziantep FK 37 43
17. Rizespor 37 36
18. Altay 37 34
19. Göztepe 37 28
20. Ö.K Yeni Malatya 37 20
Takımlar O P
1. Ankaragücü 35 67
2. Ümraniye 35 67
3. Bandırmaspor 35 61
4. İstanbulspor 35 59
5. Erzurumspor 35 58
6. Eyüpspor 35 54
7. Manisa Futbol Kulübü 36 49
8. Tuzlaspor 35 49
9. Samsunspor 35 48
10. Gençlerbirliği 35 48
11. Keçiörengücü 35 48
12. Boluspor 35 47
13. Denizlispor 35 46
14. Altınordu 35 45
15. Adanaspor 35 45
16. Bursaspor 35 41
17. Kocaelispor 35 41
18. Menemen Belediyespor 35 38
19. Balıkesirspor 35 12
Takımlar O P
1. M.City 37 90
2. Liverpool 36 86
3. Chelsea 36 70
4. Tottenham 37 68
5. Arsenal 37 66
6. M. United 37 58
7. West Ham United 37 56
8. Wolverhampton Wanderers 37 51
9. Leicester City 36 48
10. Brighton 37 48
11. Brentford 37 46
12. Newcastle 37 46
13. Crystal Palace 36 45
14. Aston Villa 36 44
15. Southampton 36 40
16. Everton 36 36
17. Leeds United 37 35
18. Burnley 36 34
19. Watford 37 23
20. Norwich City 37 22
Takımlar O P
1. Real Madrid 37 85
2. Barcelona 37 73
3. Atletico Madrid 37 68
4. Sevilla 37 67
5. Real Betis 37 64
6. Real Sociedad 37 62
7. Villarreal 37 56
8. Athletic Bilbao 37 55
9. Osasuna 37 47
10. Celta Vigo 37 46
11. Valencia 37 45
12. Rayo Vallecano 37 42
13. Espanyol 37 41
14. Getafe 37 39
15. Elche 37 39
16. Granada 37 37
17. Mallorca 37 36
18. Cadiz 37 36
19. Levante 37 32
20. Deportivo Alaves 37 31
Günün Karikatürü Tümü
Namaz Vakti 17 Mayıs 2022
İmsak
Güneş
Öğle
İkindi
Akşam
Yatsı