Üstün yetenekli çocuklar nasıl yetiştirilmeli?

Psikometri profesörü Julian Stanley, 1968 yılında, ABD'deki Johns Hopkins Üniversitesi'nde bilgisayar mühendisliği dersleri alan 12 yaşındaki bir çocuğa rastlamıştı. 

EĞİTİM 13.10.2018, 17:56 Tugs Enkh
164
Üstün yetenekli çocuklar nasıl yetiştirilmeli?

Psikometri profesörü Julian Stanley, 1968 yılında, ABD'deki Johns Hopkins Üniversitesi'nde bilgisayar mühendisliği dersleri alan 12 yaşındaki bir çocuğa rastlamıştı. 

Joseph Bates adlı çocuk çok zekiydi ancak sıkılıyordu. Kendi yaşıtlarından çok daha hızlı öğrenen bir öğrenciydi. 

Stanley'in bu dahi çocuktan aldığı ilham, onu 45 yıl sürecek olan bir çalışmaya sürükledi. 

Profesör Stanley, Baltimore eyaletindeki Johns Hopkins Üniversitesi'nin Yetenekli Gençler Merkezi'nde "Matematiksel olarak erken gelişen gençler" (SMPY) adlı bir araştırma programı başlattı. 

Zeka testlerinde en yüksek puanları alan yüzde 1'lik gruptan 5 bin üstün yetenekli çocukla çalıştı. Facebook'un kurucusu Mark Zuckerberg ve Lady Gaga'nın da aralarında olduğu üstün yetenekli çocukların gelişimini izlemeye aldı.

Bu çalışma sayesinde de bu çocuklarla ilgili birçok şaşırtıcı bilgiye ulaştı. 

Google'ın kurucusu Sergey Brin, Lady Gaga ve Facebook'un kurucusu Mark Zuckerberg de çalışmada incelenen 5 bin çocuk arasındaydı.

Peki Joseph Bates'e ne oldu? Açıkçası oldukça başarılı bir yetişkin oldu. 

Okumaya devam etti, doktorasını yaptı, üniversitede ders verdi ve şu an yapay zeka alanında öncü bilim insanlarından biri.

Joseph Bates uzun yıllar süren araştırmanın kendi gelişimine çok katkısı olduğunu söylüyor.

Kabul gören inanışa göre, yeteri kadar çalışıp odaklanırsak, herhangi bir konuda uzmanlaşabiliriz. Ancak Profesör Stanley'nin çalışması "pratik yapmak mükemmelleştirir" inanışına karşı çıkıyor. 

Kısaltması SMPY olan çalışma, erken bilişsel yeteneklerin (problem çözme ve doğru karar verme gibi) başarıda, pratik yapmak ya da çocuğun sosyo-ekonomik düzeyinden bile daha çok etkili olduğunu savunuyor. 

Bu nedenle zeki çocukların yeteneklerinin erken yaşlardan itibaren geliştirilmesi gerekiyor. 

Ancak eğitimcilere göre çocukları "dahi olmaya zorlamak" birçok sosyal ve duygusal sorunu da beraberinde getirebilir. 

Peki zeki çocukların yeteneklerini geliştirirken mutlu olmalarını da sağlamanın yolları yok mu? İşte bazı ipuçları:

1) Çocuğunuzun farklı deneyimler yaşamasını sağlayın 

Yüksek zekalı çocuklar motivasyonlarını korumak için genellikle yeniliğe ihtiyaç duyarlar. 

Yeni hayat tecrübeleri edinmelerini sağlamak çocukların zorluklarla başa çıkabilmesi için gerekli olan bireysel güvenini geliştirir. 

Child playing chess

2) Yetenek ve ilgilerini besleyin 

İster yeni bir spor dalı, bir müzik enstrümanı ya da tiyatro kursu olsun, çocuklarınıza erken yaşlarda yeteneklerini keşfetme fırsatı vermek, onlara zorlukları yenme gücü gibi önemli beceriler kazandırır. 

Ama onları "olmadıkları bir şey olmaya zorlamayın". 

Girl answering a question

3) Çocuğunuzun entelektüel ve duygusal ihtiyaçlarına cevap verin

Öğrenmenin merkezinde merak yatar. 

Çocuklar özellikle okula başlamadan önce çok fazla soru sorar. Sorularıyla bazen sabrınızı zorlasalar da, cevap vermeniz gelişimleri için çok önemlidir. 

Ne kadar çok "neden", "nasıl" diye sorarlarsa, okulda da o kadar başarılı olacaklardır. 

Girl sitting in front of black board

4) Çabalarını övün, hünerlerini değil 

Sonuçları değil, öğrenme sürecini överek, çocukların "gelişim odaklı" bir düşünce yapısı geliştirmelerine yardım edin. 

Çocuklar olaylara verecekleri tepkileri ebeveynlerinden öğrenir. 

Yani ister yeni bir dil öğrenmek, ister bisiklete binmek olsun, öğrenme isteği, özendirilmesi gereken olumlu bir beceridir. 

Child sitting in front of a computer

5) Başarısızlık korkulacak bir şey değildir 

Hatalara, öğrenme yolundaki tuğlalar gözüyle bakılmalıdır. 

Hatalardan ders alabilmek, gelişim yolunda bir fırsat olarak görülmelidir. Çünkü çocuklar bu sayede bir sonraki sorunla nasıl daha iyi baş edebileceklerini öğrenebilirler. 

Child doing a school project

6) Etiketlerden sakının

Etiketler sadece çocuğunuzu diğer çocuklardan ayrı tutmaya yarar. 

Bu da onun zorbalığa maruz kalma ihtimalini artırır ve sizi hayal kırıklığına uğratmamak için üzerinde çok büyük bir baskı oluşturur. 

Girl holding books

7) Çocuğunuzun ihtiyaçlarını karşılamak için öğretmenleri ile birlikte çalışın 

Zeki öğrenciler genellikle daha zorlayıcı ders materyallerine, daha fazla desteğe ya da kendi hızlarında öğrenme özgürlüğüne ihtiyaç duyar. 

Onların bu gibi ihtiyaçlarını karşılamak için mevcut eğitim sisteminin biraz dışına çıkmak gerekebilir. 

Child writing on blackboard

8) Çocuklarınızın yeteneklerini test ettirin 

Çocukları farklı testlere sokmak disleksi, dikkat eksikliği, hiperaktivite ya da sosyal ve duygusal durumlarını tespit etmenize yardımcı olur. 

línea

Peki çocuğunuzun üstün yetenekli olup olmadığını nasıl anlarsınız? 

Yüksek IQ topluluğu Mensa'ya göre bazı işaretler: 

  • Çok iyi bir hafıza 
  • Erken yaşta okumak
  • Dünyada olup bitene karşı farkındalık 
  • Sürekli soru sormak 
  • Gelişmiş bir espri anlayışı 
  • Müzik yeteneği 
  • Kontrolün elinde olmasını sevmek
  • Oyunlara yeni kurallar koymak
Yorumlar (0)
-2°
az bulutlu
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 18 38
2. Fenerbahçe 17 35
3. Gaziantep FK 18 34
4. Galatasaray 18 33
5. Hatayspor 18 31
6. Alanyaspor 18 30
7. Karagümrük 18 27
8. Trabzonspor 18 27
9. Antalyaspor 19 25
10. Malatyaspor 18 24
11. Sivasspor 18 23
12. Başakşehir 18 23
13. Konyaspor 18 22
14. Göztepe 18 22
15. Kasımpaşa 17 22
16. Rizespor 18 21
17. Gençlerbirliği 18 19
18. Kayserispor 18 16
19. Ankaragücü 17 15
20. Denizlispor 18 14
21. Erzurumspor 18 13
Takımlar O P
1. Giresunspor 17 35
2. İstanbulspor 17 34
3. Samsunspor 17 33
4. Altay 17 32
5. Adana Demirspor 17 31
6. Tuzlaspor 17 30
7. Ankara Keçiörengücü 17 28
8. Altınordu 17 28
9. Bursaspor 17 27
10. Bandırmaspor 17 24
11. Adanaspor 17 21
12. Ümraniye 17 20
13. Boluspor 17 19
14. Menemen Belediyespor 17 16
15. Balıkesirspor 17 16
16. Akhisar Bld.Spor 17 13
17. Ankaraspor 17 9
18. Eskişehirspor 17 3
Takımlar O P
1. M. United 18 37
2. Man City 17 35
3. Leicester City 18 35
4. Liverpool 18 34
5. Tottenham 18 33
6. Everton 17 32
7. Chelsea 18 29
8. Southampton 18 29
9. West Ham 18 29
10. Aston Villa 15 26
11. Arsenal 18 24
12. Leeds United 18 23
13. Crystal Palace 19 23
14. Wolverhampton 19 22
15. Newcastle 17 19
16. Brighton 19 17
17. Burnley 17 16
18. Fulham 17 12
19. West Bromwich 18 11
20. Sheffield United 19 5
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 16 41
2. Real Madrid 18 37
3. Barcelona 18 34
4. Villarreal 18 32
5. Real Sociedad 19 30
6. Sevilla 17 30
7. Granada 18 27
8. Celta de Vigo 18 23
9. Cádiz 18 23
10. Real Betis 18 23
11. Levante 17 21
12. Athletic Bilbao 18 21
13. Getafe 17 20
14. Valencia 18 19
15. Eibar 18 19
16. Deportivo Alaves 18 18
17. Real Valladolid 18 18
18. Elche 16 16
19. Osasuna 18 15
20. Huesca 18 12
Günün Karikatürü Tümü
Namaz Vakti 18 Ocak 2021
İmsak 06:49
Güneş 08:19
Öğle 13:19
İkindi 15:48
Akşam 18:10
Yatsı 19:35