Avrupa’daki son kalelerden biri daha mı yıkılıyor?

AfD’nin Thüringen’de demokratik kitle partilerinin “izolasyon” stratejisini delmeyi başarmasının yol açtığı siyasi depremin artçıları sürüyor. Tabuları yerle bir eden gelişmeler, aşırı sağ endişesini artırıyor.

AVRUPA 08.02.2020, 11:35 Mehmet Taisi Guzel
36
Avrupa’daki son kalelerden biri daha mı yıkılıyor?

Avrupa’daki sağ popülizme karşı direnişin son kalelerinden biri olarak görülen Almanya’da, Thüringen skandalının yol açtığı siyasi deprem sürüyor.

Thüringen Eyaleti’nde çarşamba günü seçim barajını kıl payı geçen, eyalet meclisinde sadece beş koltuğu bulunan, Hür Demokrat Parti’den (FDP) Thomas Kemmerich, sağcı popülist Almanya için Alternatif (AfD) partisinin oylarıyla başbakan seçildi. Yoğun tepkiler üzerine Kemmerich istifasını açıklamak zorunda kaldı ancak yeniden seçimlere gidilip gidilmeyeceği ve krizin nasıl aşılacağı ile ilgili tartışmalar sürüyor.

Alarm çanları çaldı

İkinci Dünya Savaşı’ndan sonra Almanya’da ilk kez sağ popülist oylarla bir başbakanın seçilmiş olması ülkede adeta infial yarattı. Liberallerin yanı sıra Başbakan Angela Merkel’in partisi Hristiyan Demokrat Birlik'in (CDU) de AfD ile Thüringen’de örtülü işbirliği yaptığı iddiaları tepkileri arttırdı.

Çünkü başta CDU ve FDP olmak üzere, Almanya’daki demokratik kitle partileri sağcı popülist AfD’ye karşı tavır almış, işbirliği yapmama kararı aldıklarını açıklamışlardı.

Thüringen eyaletindeki başbakanlık seçiminin ardından Almanya'nın birçok kentinde sağ popülist karşıtı protestolar düzenlendi.

Thüringen eyaletindeki başbakanlık seçiminin ardından Almanya'nın birçok kentinde sağ popülist karşıtı protestolar düzenlendi.

Nasyonal Sosyalizm'in 1930’lı yıllardaki yükselişi, insanlık tarihinin en kötü dönemine, İkinci Dünya Savaşı’na ve Yahudi Soykırımı'na yol açmıştı.

Almanlar, bu ağır mirası omuzlarında taşıyor. Nüksetme korkusu da mevcudiyetini hep sürdürdü. Çünkü savaş sonrasında da Nasyonal Sosyalizm fırsatçılarının yeniden kariyer yapmalarına izin verildi.

Dönüm noktası

Aktif bir hatırlama kültürünü yaşatmak, Alman devlet aklının bir parçasını oluşturuyor. Ayrıca Almanya'nın en büyük demokratik kitle partilerinden CDU ile birlikte Alman muhafazakârlar, siyasi yelpazede, kendilerinden daha da sağda yer alacak yeni bir partiye asla izin vermeme yükümlülüğü altına girdiler.

AfD, 2015 yılında Alman siyaset sahnesinde boy gösterene kadar da bu başarıldı.

Ancak CDU ve Sosyal Demokrat Parti (SPD) gibi Almanya’nın en köklü demokratik kitle partileri son yıllarda destek kaybederken AfD özellikle doğu eyaletlerindeki seçim başarılarıyla adım adım güçlendi, Federal Meclis'e girerek ana muhalefet konumuna gelmeyi başardı, desteğini arttırdı.

Thüringen'deki başbakanlık seçimi Almanya'yı karıştırdı

Endişe ve güvensizlik artıyor

AfD’nin seçim başarıları alışagelişmiş siyasi denklemleri bozdu, özellikle doğu eyaletlerinde çoğunluğun sağlanması zora girdi. Muhafazakâr CDU ile liberal FDP, hükümet kurabilmek için ya Sol Parti ya da AfD ile işbirliği yapmak zorunda.

CDU’nun doğu eyaletlerindeki parti örgütlerinde, AfD ile işbirliği kapılarının aralanması konusu bir süredir gündeme getiriliyor. Çünkü doğu eyaletlerinde, yaklaşık 30 yıl önce kapanan Demokratik Alman Cumhuriyeti (DDR) diktatörlüğü döneminin hafızalarda bıraktığı izler halen taze, bu nedenle bu bölgedeki muhafazakârlar, batı eyaletlerinden farklı olarak siyasetin solunda yer alan partilerle ittifak yapmaya soğuk bakıyor.

Özetle Alman siyaset yelpazesinde yaşanan değişim süreci Almanya'nın sinir uçlarına dokunuyor, doğu eyaletlerindeki muhafazakâr partilileri, liberalleri AfD ile ortak paydada buluşturabiliyor.

Berlin'deki parti merkezleri, “sağcı popülistlerle hiçbir şekilde işbirliği yapılmayacak” diyerek bir süredir bu gidişatı yasaklarla önlemeye çalıştı. Ancak Thüringen skandalının yaşanması önlenemedi.

Thüringen travması

2 milyon 200 bin nüfusu ile nispeten küçük bir eyalet olan Thüringen Almanya’nın siyasi tarihine daha önce de yine tabuları yıkan bir gelişme ile damga vurmuştu.

1930'da, Thüringen'de ilk kez bir eyalet hükümeti, Nasyonal Sosyalist Alman İşçi Partisi (NSDAP) ile kurulmuştu.

Sol Parti'nin Thüringen'deki başbakan adayı Bodo Ramelow, son yaşananlar üzerine sosyal medyada, 2 Şubat 1930 tarihine atıf yaparak, Adolf Hitler’in o gün sarf ettiği sözleri hatırlattı:

“En büyük başarıyı Thüringen’de kazandık. Biz orada belirleyici parti konumundayız… Bugüne kadar hükümeti kuran partiler, bizim katkımız olmadan çoğunluğu sağlayamıyor.”

En radikal kanat

Bu arada AfD'nin Thüringen'de, Björn Höcke liderliğindeki yapılanması, partinin en radikal kanadı olarak değerlendiriliyor ve iç istihbarat teşkilatı Anayasayı Koruma Örgütü tarafından da “aşırı sağcı yönelimler şüphesi” nedeniyle mercek altına alınmıştı.

Şimdi dikkatler Thüringen’deki siyasi krizin nasıl çözümleneceğine çevrildi.

Görünen o ki ne CDU ne de FDP, AfD'nin Thüringen'de gücü elinde bulundurmasını istiyor. Hükümetin kurulamaması ve yeniden seçime gidilmesi halinde de AfD’nin oylarını daha da arttırmasından endişe ediliyor.

Almanya’daki merkez partilerin, diğer Avrupa ülkelerinden farklı olarak sağcı popülistlerin önünü kesebileceğini gösteren somut bir emare yok.

Demokratik kitle partileri güçlerini yitiriyor, aşırı sağın yükselişi önlenemez görünüyor.

©Deutsche Welle Türkçe

Yorumlar (0)
18°
açık
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 40 84
2. Galatasaray 40 84
3. Fenerbahçe 40 82
4. Trabzonspor 40 71
5. Sivasspor 40 65
6. Hatayspor 40 61
7. Alanyaspor 40 60
8. Karagümrük 40 60
9. Gaziantep FK 40 58
10. Göztepe 40 51
11. Konyaspor 40 50
12. Başakşehir 40 48
13. Rizespor 40 48
14. Kasımpaşa 40 46
15. Malatyaspor 40 45
16. Antalyaspor 40 44
17. Kayserispor 40 41
18. Erzurumspor 40 40
19. Ankaragücü 40 38
20. Gençlerbirliği 40 38
21. Denizlispor 40 28
Takımlar O P
1. Adana Demirspor 34 70
2. Giresunspor 34 70
3. Samsunspor 34 70
4. İstanbulspor 34 64
5. Altay 34 63
6. Altınordu 34 60
7. Ankara Keçiörengücü 34 58
8. Ümraniye 34 51
9. Tuzlaspor 34 47
10. Bursaspor 34 46
11. Bandırmaspor 34 42
12. Boluspor 34 42
13. Balıkesirspor 34 35
14. Adanaspor 34 34
15. Menemenspor 34 34
16. Akhisar Bld.Spor 34 30
17. Ankaraspor 34 26
18. Eskişehirspor 34 8
Takımlar O P
1. Man City 38 86
2. M. United 38 74
3. Liverpool 38 69
4. Chelsea 38 67
5. Leicester City 38 66
6. West Ham 38 65
7. Tottenham 38 62
8. Arsenal 38 61
9. Leeds United 38 59
10. Everton 38 59
11. Aston Villa 38 55
12. Newcastle 38 45
13. Wolverhampton 38 45
14. Crystal Palace 38 44
15. Southampton 38 43
16. Brighton 38 41
17. Burnley 38 39
18. Fulham 38 28
19. West Bromwich 38 26
20. Sheffield United 38 23
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 38 86
2. Real Madrid 38 84
3. Barcelona 38 79
4. Sevilla 38 77
5. Real Sociedad 38 62
6. Real Betis 38 61
7. Villarreal 38 58
8. Celta de Vigo 38 53
9. Granada 38 46
10. Athletic Bilbao 38 46
11. Osasuna 38 44
12. Cádiz 38 44
13. Valencia 38 43
14. Levante 38 41
15. Getafe 38 38
16. Deportivo Alaves 38 38
17. Elche 38 36
18. Huesca 38 34
19. Real Valladolid 38 31
20. Eibar 38 30
Günün Karikatürü Tümü
Namaz Vakti 18 Haziran 2021
İmsak 03:24
Güneş 05:24
Öğle 13:10
İkindi 17:10
Akşam 20:46
Yatsı 22:37