İSTANBUL (AA) - MUHAMMET TARHAN - Eski Morityus Devlet Başkanı Ameenah Gurib-Fakim, Sıfır Atık girişimiyle Türkiye'nin sürdürülebilir kalkınma ve döngüsel ekonomi alanlarında öncülük ettiğini belirterek, ilerlemenin yolunun döngüsel ekonomiyi düşünmekten geçtiğini vurguladı.
Gurib-Fakim, İstanbul Valiliği himayelerinde, Sıfır Atık Vakfının koordinasyonunda Atatürk Havalimanı'nda düzenlenen Sıfır Atık Forumu 2026 kapsamında AA muhabirine değerlendirmelerde bulundu.
Türkiye'nin sıfır atık yaklaşımını ve Birleşmiş Milletler (BM) İklim Zirvesi COP31 öncesinde ortaya koyduğu vizyonu değerlendiren Gurib-Fakim, 'Bence bu harika bir girişim; özellikle de Türkiye COP 31'e ev sahipliği yapacakken nereye doğru ilerlememiz gerektiğine dair işaret şimdiden verildi.' ifadelerini kullandı.
Gurib-Fakim, Türkiye'nin bu alandaki liderliğini takdir ettiğini belirterek, 'Türkiye, gelecekte döngüsel ekonomiyi gerçekten düşünmemiz gerektiği fikrini ortaya koyuyor. Çünkü ilerlemenin tek yolu bu. Ve bu konuda öncülük ettiği için Türkiye'yi tebrik ediyorum. Ve bence First Lady (Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın eşi Emine Erdoğan) de bu konuda çok ilgili. Bu nedenle, onun girişimini, fikirlerini ve bu girişime getirdiği enerjiyi tebrik etmeliyiz.' değerlendirmesini yaptı.
Dünya genelinde üretim ve tüketim alışkanlıklarının yeniden şekillendirilmesi gerektiğini, mevcut ekonomik sistemin 'al-kullan-tüket-at' anlayışına dayandığını vurgulayan Gurib-Fakim, dünyanın kaynak kullanım hızının sürdürülebilir seviyelerin çok üzerine çıktığını belirtti.
Gurib-Fakim, atık olarak görülen birçok materyalin doğru politikalar, yatırımlar ve teknolojilerle yeniden ekonomiye kazandırılabileceğini belirterek, 'Ürettiğimiz atıkları ve israf ettiklerimizi geri dönüştürmenin yollarını bulmak zorundayız.' dedi.
Bu süreçte hükümetlerin, özel sektörün ve toplumun ortak hareket etmesinin önemine işaret eden Gurib-Fakim, 'Bu yan ürünlerin mutlaka atık olması gerekmiyor, doğru politikalar, doğru yatırımlar ve uygun teknolojilerle kullanabileceğimiz kaynaklara dönüşebilirler.' değerlendirmesinde bulundu.
- Döngüsel ekonomi 'sıfır atık yolculuğunun hızlanmasını' sağlayabilir
Gelişmekte olan ülkelerin döngüsel ekonomi ilkelerini kalkınma süreçlerine entegre ederek önemli kazanımlar elde edebileceğini vurgulayan Gurib-Fakim, özellikle tekstil ve plastik atıklarının geri dönüştürülerek yeni ekonomik değerler oluşturabileceğini söyledi.
Gurib-Fakim, kuzey ülkelerinden gelişmekte olan ülkelere ikinci el tekstil ürünleri gönderildiğine dikkati çekerek, 'Bu uygulamaya katılmasam da bu, atıkların işlenmesi için daha iyi bir yola dönüştürülebilir.' dedi.
Tekstil ürünlerinden yeni lifler üretilebildiğini, plastiklerin de farklı alanlarda yeniden kullanılabildiğini anlatan Gurib-Fakim, bu dönüşümün 'hızlanması için uygun politikalar, teknoloji ve finansman mekanizmalarının güçlendirilmesi' gerektiğini dile getirdi.
Gurib-Fakim, sıfır atık yolculuğuna ilerlemek için bunun daha hızla hayata geçirilmesi gerektiğine vurgu yaptı.
- Sürdürülebilir Kalkınma Amaçlarında 'ilerleme yetersiz' vurgusu
Türkiye'nin ev sahipliğinde gerçekleştirilecek COP31'e ilişkin soruya yanıt veren Gurib-Fakim, dünya liderlerinin sürdürülebilirlik taahhütlerine ulaşması için bir dizi politika, yatırım ve iradeye ihtiyaçları olduğunu söyledi.
Gurib-Fakim, BM Sürdürülebilir Kalkınma Amaçlarının yıllar önce kabul edilmesine rağmen hedeflere ulaşma konusunda ciddi eksiklikler bulunduğunu belirterek, 'İstatistikler gösteriyor ki bu hedeflerin üçte birinden daha azında yeterli ilerleme sağlanabildi. Bu, dünya için kaçırılmış bir fırsat. Çünkü eğer daha iyi sonuçlar elde etmeyi öğrenmiş olsaydık, daha müreffeh bir dünyaya sahip olabilirdik.' ifadelerini kullandı.
Gurib-Fakim, sürdürülebilir kalkınma hedeflerinin hayata geçirilmesi için kapsamlı politikalara, yatırımlara ve güçlü siyasi iradeye ihtiyaç bulunduğunu vurguladı.
- Bilim ve teknolojinin önemi
Bilim, teknoloji ve inovasyonun küresel sıfır atık hareketinin temel unsurları arasında yer aldığını belirten Gurib-Fakim, çevresel sorunların çözümünde bilimsel araçların kritik rol oynayacağını söyledi.
Gurib-Fakim, 'Uygun ve nitelikli bilim olmadan bugün üzerinde düşündüğümüz ve hayata geçirmeye çalıştığımız birçok fikri gerçekleştiremeyiz.' dedi.
Bilim ve teknolojinin, atık olarak görülen materyallerin toplum tarafından kabul görecek yeni ürünlere dönüştürülmesini sağlayacağını ifade eden Gurib-Fakim, bu alandaki çabaların artırılması gerektiğini vurguladı.
Gençlere de seslenen Gurib-Fakim, gezegenin geleceğinin onların elinde olduğunu belirterek, daha yaşanabilir ve müreffeh bir dünya inşa etmeleri için deneyimlerini paylaşmaya hazır olduklarını söyledi.